‘Versterk de keten door samen te trainen’
In de semicon-sector is niet alleen een grote behoefte aan meer instroom van professionals, ook is er volop aandacht voor het om- en bijscholen van medewerkers. Mede daarom is de Brainport Academy in het leven geroepen: een startpunt voor leren en ontwikkelen binnen de semicon-sector en een platform waar vraag en aanbod bij elkaar komen. Een van de trainingen die is opgezet, gericht op het verbeteren en optimaliseren van processen, is Hands-On Manufacturing. Deze training is ontwikkeld door Fontys Technology, in opdracht van en in samenwerking met onder andere ASML. Toeleverancier KMWE is een van de afnemers. Een interview.
Toen ASML aangaf dat het op zoek was naar een opleiding of training die de eigen medewerkers kon helpen bij het verbeteren van de interne processen, was het contact met Fontys snel gelegd. ‘ASML wilde heel nadrukkelijk een training die ook toegankelijk was voor de toeleveranciers en die werd gecertificeerd met microcredentials’, vertelt Muriël Keuning die onlangs is gestart als teamleider van Fontys Pro Technoloy, het team dat de cursussen, trainingen en masterclasses voor professionals organiseert.
Oorsprong in de automotive
Bij Fontys Automotive wordt al sinds 2008 gewerkt met een training voor de eigen Automotive- studenten onder de vlag van Lean Six Sigma. Tijdens deze training maken de studenten kennis met diverse mogelijkheden om bedrijfsprocessen te ontwerpen en te verbeteren. Toen Hans Krikhaar, voormalig lector Smart Manufacturing, ASML attendeerde op die training, was het zaadje geplant. ‘Dat was de start van onze samenwerking’, herinnert Marc Mussaeus, docent aan de automotive-opleiding zich. ‘De kern van onze training was precies wat zij zochten. We hebben het programma vervolgens in co-creatie met ASML aangepast aan de nieuwe doelgroep en zijn in januari 2025 met een pilot gestart.’
Energie door samenwerking
Die pilot was vanaf de start een groot succes. De training vond plaats in een gesimuleerde omgeving, de Learning factory. Gedurende tien dagen gingen de deelnemers (overigens niet alleen van ASML, maar ook van andere OEM’ers (original equipment manufacturers) én toeleveranciers) aan de slag met verschillende gereedschappen die je kunt gebruiken bij het verbeteren van werkprocessen en bij problemen die je in die processen kunt tegenkomen. Marc: ‘Tijdens de training werden we bijgestaan door coaches uit het werkveld van onder meer ASML, DAF en Philips. Het was mooi om te zien hoe professionals vanuit verschillende bedrijven elkaar vonden en samen aan de slag gingen. Voor ons was het ook wel een eye-opener. De studenten die we normaalgesproken begeleiden, hebben allemaal dezelfde achtergrond en niveau, maar deze groep is veel breder van samenstelling. Je moet als docent veel meer maatwerk leveren; hoe reik je de ‘gereedschappen’ aan? Hoe leert iemand het beste? Er zitten verschillende niveaus bij elkaar, maar die niveaus moeten ook in de praktijk samenwerken.’
Om ook zelf te leren gedurende het proces, vulden de deelnemers aan de training na elke trainingsdag een survey in. ‘Elke avond gingen wij als docenten en coaches met de uitkomsten aan de slag. Wat moet anders, hoe kunnen we nóg beter inspelen op de vraag van de deelnemers? Het was enorm intensief omdat de training in twee blokken van vier dagen achtereen gegeven wordt, maar we kregen er allemaal ook heel veel energie van.’
Kracht van gezamenlijk leren
KWME is een van de grote toeleveranciers van ASML. Ron van der Reest is bij dat bedrijf met zo’n 600 medewerkers in Nederland, verantwoordelijk voor alles wat te maken heeft met leren en ontwikkelen. ‘Toen deze training bij de Brainport Academy ter sprake kwam, had ik meteen belangstelling. Ik geloof sterk in de kracht van gezamenlijk leren’, legt hij uit. ‘Door samen te leren, zie je de keten veel beter en leer je ook hoe zaken beter kunnen. Als je de keten bij elkaar brengt, maak je hem ook sterker. Breng allemaal je eigen praktijkervaring maar mee en ga maar stoeien met elkaar. Hoe onze eerste deelnemers terugkwamen van de training? Heel enthousiast, maar ik had ook niet anders verwacht.’
Groep bij elkaar houden
In september 2025 startte de tweede groep en aankomende zomer staat de derde training op de planning. Als het aan Ron van der Reest ligt, gaan steeds meer medewerkers de training volgen. Maar … wat dan? Wat doe je met de opgedane kennis? Ron: ‘De uitdaging is dan natuurlijk om er ook écht iets mee te doen. Ik ben begonnen met het organiseren van deze groep. Ik wil de deelnemers bij elkaar houden. Het wordt een steeds groter netwerk van medewerkers die elkaar periodiek zien en die samen de kans krijgen om projecten op te pakken. Ik merk nu al dat er iets ontstaat. Met behulp van de tools uit die gereedschapskist krijg je inzicht in verbetermogelijkheden en bijvoorbeeld in verspillingen. Wij zijn de afgelopen jaren heel snel gegroeid en dan is het een logisch gevolg dat er op afdelingsniveau van alles gebeurt. Alleen wordt het overkoepelende traject dan wel eens overgeslagen. Hoe vind je elkaar, hoe maak je samen gebruik van elkaars mogelijkheden en kennis? Hoe richt je zaken optimaal in, boven het afdelingsniveau? Dat zijn zaken die nu meer in de schijnwerpers kunnen komen.’
Strategische samenwerkingspartner
Volgens Muriël Keuning is het van groot belang dat de medewerkers van de bedrijven dingen leren die ze ook direct in de praktijk kunnen gebruiken. ‘Daar zijn we druk mee bezig, bijvoorbeeld ook als het gaat om AI for Industry, hands-on problem solving en life-cycle analysis. Fontys is, mede door de ontwikkelingen in onze regio, veel meer dan een instelling voor hoger onderwijs waar je een mooi hbo-diploma kunt halen: we zijn een kennispartner. Wij doen er alles aan om vraaggericht te werken met bedrijven in de regio. We zijn een strategische samenwerkingspartner op het gebied van de kennisontwikkeling die vragen ophaalt bij bedrijven en die daar actief mee aan de slag gaat, samen mét die bedrijven. We kunnen het verschil maken door geaccrediteerde waarde toe te kennen aan een cursus of training met behulp van een microcredential.’
Meer over de trainingen
De Fontys trainingen Hands-On Manufacturing Green Belt en Black Belt zijn opleidingen binnen de Lean-methodiek, die gericht is op het verbeteren van processen door verspilling te verminderen en kwaliteit te verhogen. In de Green Belt training maken de medewerkers kennis met de verschillende tools en hoe die kunnen worden toegepast. De focus ligt op praktische procesverbetering. Het verdiepende programma Black Belt gaat een stap verder. Deze training richt zich op complexe verbetertrajecten, verandermanagement en het coachen van Green Belts. Meer weten? Mail naar technology-llo@fontys.nl.