Samen slimmer met data: Brabantse AI-bedrijven werken aan doorbraak voor robotica in de landbouw
Hoe zorg je ervoor dat AI-systemen slimmer worden, zonder dat elk bedrijf opnieuw het wiel moet uitvinden? Dat is de vraag waar Brabant.ai, een programma van Brainport Development samen met Brabantse AI-bedrijven aan werkt.
Het project richt zich op robotica in de landbouw, en meer specifiek op robots die onkruid herkennen en verwijderen. Verschillende bedrijven in Brabant bouwen zulke onkruidrobots, zoals Odd.Bot, Trabotyx en Pixelfarming Robotics. Maar er is een uitdaging: AI-modellen die planten of onkruid herkennen, hebben veel beelddata nodig om goed te kunnen leren. En die data verschilt vaak sterk per robot, camera, seizoen of lichtomstandigheid.
Het gevolg?
Elk bedrijf moet zijn AI-model grotendeels zelf trainen. Dat kost tijd en geld.
Binnen het project onderzoeken Brabantse AI-bedrijven daarom of gedeelde data kan helpen om AI-modellen sneller en beter te maken. In een zogenoemde proof of concept testen ze of beelden van verschillende robots en camera’s met behulp van AI kunnen worden omgezet naar één bruikbare dataset. Als dat lukt, kunnen herkenningsmodellen robuuster worden en minder afhankelijk van specifieke hardware.
Onkruidrobots maken het mogelijk om onkruid heel precies en plaatsgericht te verwijderen. In plaats van een heel veld te bespuiten met chemische gewasbeschermingsmiddelen, kan een robot alleen ingrijpen waar dat echt nodig is. Dat heeft meerdere voordelen: boeren gebruiken minder chemie, de bodem en biodiversiteit worden minder belast en de waterkwaliteit verbetert doordat er minder middelen in het grond- en oppervlaktewater terechtkomen. Tegelijk helpt automatisering boeren om efficiënter te werken en het tekort aan arbeidskrachten in de landbouw op te vangen.
Maar het project gaat over meer dan alleen techniek.
Een tweede belangrijk doel is om te leren hoe bedrijven data met elkaar kunnen delen zonder hun concurrentiepositie te verliezen. Dat blijkt in de praktijk vaak een grote drempel voor AI-ontwikkeling. Daarom werken zo’n tien Brabantse AI-bedrijven, met expertise in onder andere computer vision, data governance en robotics, samen aan een praktische aanpak voor datadelen.
Die aanpak moet uiteindelijk bestaan uit een toolkit en praktische richtlijnen: hoe maak je afspraken over eigenaarschap van data, hoe bouw je vertrouwen tussen partijen en welke samenwerkingsmodellen werken in de praktijk?
De inzichten uit het landbouwproject vormen hiervoor de basis. Het doel is dat de aanpak straks bruikbaar wordt voor de hele Brabantse AI-community, die inmiddels zo’n 180 bedrijven telt.
Brainport Development treedt binnen het project op als projectleider vanuit het programma Brabant.AI en zorgt voor verbinding tussen bedrijven, kennis en overheid. Breda Robotics ondersteunt als co-projectleider en brengt expertise in op het gebied van robotica en agile innovatie.
Zo laat Brabant opnieuw zien hoe samenwerking kan helpen om innovatie te versnellen, niet alleen in de landbouw, maar mogelijk ook in veel andere sectoren waar AI en data een sleutelrol spelen.
Een onkruidrobot leren om onkruid te herkennen is lastiger dan het lijkt. Planten kunnen er namelijk heel verschillend uitzien, afhankelijk van het seizoen, de groeifase, het soort gewas en de lichtomstandigheden. Ook verschillen camera’s en robots van elkaar, waardoor beelden niet altijd hetzelfde zijn. Wat in het ene veld duidelijk onkruid is, kan in een ander veld sterk lijken op een jong gewas. AI-systemen hebben daarom veel en gevarieerde beelddata nodig om betrouwbaar onderscheid te leren maken tussen gewas en onkruid.