Hoe een lespakket leidt tot schoonmaakrobot Luna de Duif
In groep 7 van basisschool De Sprankel in Lieshout wordt hard gewerkt aan oplossingen die verder gaan dan het klaslokaal. Met behulp van het lespakket van de PSV Brainport Scholenchallenge duiken leerlingen in echte vraagstukken van bedrijven. Video’s, opdrachten en een duidelijk stappenplan helpen hen op weg, maar het denkwerk doen de leerlingen zelf. Zo groeit een opdracht over een innovatieve schoonmaakoplossing langzaam uit tot schoonmaakrobot Luna de Duif, en zien leerlingen dat ook in iets alledaags als schoonmaken verrassend veel innovatie schuilt.
Het lespakket vormt de rode draad van de PSV Brainport Scholenchallenge. Leerlingen worden stap voor stap meegenomen in het proces, zonder dat alles voorgekauwd is. Elke klas werkt aan zes challenges, één per partner, en in groep 7 draait alles om de gezonde Brainport inwoner. Leerlingen leren een gezonde leefomgeving vanuit verschillende invalshoeken te bekijken. Via video’s zien ze hoe PSV-mascotte Phoxy samen met presentatrice Maddy Janssen op bezoek gaat bij de Brainportpartners, waaronder CSU, schoonmaakpartner van PSV én een van de meest innovatieve spelers in de facilitaire branche. Daar krijgen de leerlingen een kijkje achter de schermen en zien ze hoe innovatie in de praktijk werkt. In het geval van CSU luidt de opdracht voor groep 7-leerlingen: bedenk een innovatieve schoonmaakoplossing.
Geen verzonnen opdracht
‘Dat maakt het voor leerlingen meteen interessant, vertelt juffrouw Marit van groep 7. ‘Ze zien dat het geen verzonnen opdracht is. Het gaat ergens over. Je merkt dat ze daardoor serieuzer gaan nadenken en ook langer doorgaan om iets écht goed te krijgen. Het lespakket helpt mij daar ook bij. Het bevat video’s van de challenges, leesteksten, extra keuzelessen en een lesbrief die je door het programma loodst. De structuur zit er al in, maar er is genoeg ruimte om het gesprek in de klas te laten ontstaan en om in te spelen op wat leerlingen zelf bedenken.’
De rol van CSU: schoonmaak als slim vakgebied
Voor CSU is de Scholenchallenge een manier om kinderen te laten ervaren wat er allemaal schuilgaat achter het schoonmaakvak. ‘Veel mensen zien alleen het eindresultaat, maar niet de keuzes, planning en slimme hulpmiddelen die daarbij horen’, legt Kim Udo, directiesecretaresse en namens CSU verantwoordelijk voor de PSV Brainport Scholenchallenge, uit. ‘Tijdens een wedstrijd belandt er gigantisch veel afval in het stadion. Hoe voorkom je dat? Hoe kun je bezoekers stimuleren hun verantwoordelijkheid te nemen? Dat zijn vragen waar wij ons dagelijks mee bezighouden, en waar leerlingen verrassend creatief op reageren.’
Kim merkt dat dat kinderen door de challenge anders gaan kijken naar de wereld om hen heen. ‘Ze ontdekken dat schoonmaak veel meer is dan opruimen. Het gaat over gezondheid, gedrag en technologie. Als ze dat zien, wordt het vak opeens veel interessanter en een stuk innovatiever dan ze verwachtten.’
Tien ideeën op tafel, één blijft hangen
Dat zie je terug in het lokaal in Lieshout. Aan een tafel werken Catootje, Isabelle, Janne, Dez en Sep aan hun challenge. Een stroom aan ideeën passeert de revue. ‘We bedenken eerst echt van alles’, legt Sep uit. ‘Van een duurzame grasmaaier en een schoonmaakspray tot een automatische ramenwasser.’ ‘Het eerste idee was een robot in de vorm van een pinguïn’, lacht Catootje. ‘Maar dat werd uiteindelijk een duif.’ Luna om precies te zijn. Luna de Duif groeit uit tot een schoonmaakrobot die zelfstandig door het stadion beweegt. De leerlingen wijzen op hun ontwerp. Luna heeft voetjes waarmee ze afval opzuigt, een grijper om zwerfafval op te rapen en een spray om stoelen schoon te maken. Binnenin zit een prullenbak die ze zelf kan legen. ‘Als Luna vol is, pakt ze met de grijper een nieuwe zak’, legt Dez trots uit.
Janne richt zich vooral op het duurzaamheidsaspect van de robot. ‘Je moet echt nadenken of iets ook kan werken. We hebben bijvoorbeeld zonnepanelen bedacht, zodat Luna niet steeds opgeladen hoeft te worden.’ Volgens juffrouw Marit zit daar precies de kracht van hoe het lespakket is opgebouwd. ‘De kids staan zo niet alleen stil bij het product zelf, maar ook bij de doorontwikkeling. Waarom werkt iets wel of niet? Wat moet je aanpassen? En is het financieel en qua tijdsdruk haalbaar?’
Het groepje werkt inmiddels aan de volgende stap: het bouwen van een prototype met karton, papier en andere knutselmaterialen. Tegelijk bereiden ze hun presentatie voor, ook een belangrijk onderdeel van de PSV Brainport Scholenchallenge. Want uiteindelijk moeten de leerlingen hun idee presenteren aan een jury, bestaande uit medewerkers van de deelnemende bedrijven. ‘Ik vind dat wel een beetje spannend. Straks moeten we het echt gaan uitleggen’, zegt Isabelle. Toch overheerst vooral het gevoel dat ze het samen hebben gedaan. Van tien losse ideeën naar één plan. Janne: ‘We hadden allemaal een andere voorkeur. Maar nu is het écht van ons allemaal.’
Van 'leerling-idee' naar echte innovatie in het stadion
Voor CSU is vooral het denkproces waardevol: vrij, creatief en onbevangen. ‘Je merkt dat kinderen oplossingen bedenken die verrassend praktisch of juist heel vernieuwend zijn. Doordat zij kijken zonder beperkingen, komen ze soms met oplossingen die verrassend goed passen in de praktijk. Dat inspireert ons’, vertelt Kim. Soms leidt dat zelfs tot concrete stappen. ‘We waren al bezig met het breder inzetten van robots, maar doordat leerlingen elk jaar opnieuw met robotideeën kwamen én ze concreet uitwerkten, zijn we versneld verdergegaan. Inmiddels rijden er echt schoonmaakrobots, voorzien van PSV-huisstijl, rond in het Philips Stadion, mede dankzij de PSV Brainport Scholenchallenge.’
Wat is de PSV Brainport Scholenchallenge?
Tijdens de PSV Brainport Scholenchallenge werken duizenden leerlingen uit groep 6,7 en 8 uit de regio aan echte vraagstukken van bedrijven uit de Brainportregio. De deelnemende partners ASML, Philips, Jumbo, CSU, VDL en Rabobank dagen leerlingen uit om creatieve oplossingen te bedenken rond thema’s als technologie, gezondheid, duurzaamheid en ondernemerschap. Op 19 mei presenteren de scholen hun ideeën aan de partners tijdens het grote eindevent in het Philips Stadion.
Lees meer over de PSV Scholenchallenge